13 Şubat 2012 Pazartesi

Bir Marka Nasıl Harcanır..? Fenerium Yanlışları


Öncelikle böyle bir yazıya neden giriştiğimi belirtmem gerekiyor..Endüstriyelleşen futbolun geldiği noktada saha içerisindeki başarı çok sağlam oyuncu kadroları kurmaktan geçiyor..Futbola giren Arap ve Rus sermayesi ve ortada dönen inanılmaz paralar sektörün kaymağının ne kadar tatlı olduğunun kanıtı..

Piyasada bitmek bilmeyen bir rekabet var hal böyle olunca..Her oyuncunun daha iyisi,her stadın daha büyüğü her sponsorun daha zengini rahatlıkla bulunabiliyor..

Kulüplerin bu piyasada en büyük legal gelir kaynakları ; Yayın gelirleri , sponsorluklar , stad gelirleri ve forma satışları adı altında incelenen ürün satışları..Hatta durum öyle acımasız bir noktada ki imkanı bulan hemen hemen her takım stadyumunun ismine bile sponsor arıyor..Yeter ki bir yerden para gelsin..

Bu bahsettiğim konuların çok daha detaylarına inebilirim zira bu konular gelecek 10 yıl içerisinde artık uzmanlık gerektirecek bir iş alanı olacak..Bu yazının mikro odağı Fenerium’un satış/pazarlama stratejileri ,ürün yelpazesi, olmaması gerekenler ve olması gerekenler üzerine olacak..

Ancak dediğim gibi yukarıda bahsettiğim makro odak çok büyük bir okyanus ve stratejiler her kulüpte farklılıklar göstereceğinden tamamen profesyonellerden ziyade,o kulübün içinden yetişen profesyonellere bırakılmalıdır.

Şunu belirteyim bu arada..Bu tip yazılarda her zaman ‘ehem öhöm bakın Real Madrid geçen sene bu kadar para kazanmış store’dan,stad turundan vs. ‘ konuları konuşulur. Bana kalırsa bu tip örneklendirmeler yapmak doğru sonuçlar veren bir denklem olmaz zira yukarıda dediğim gibi her kulübün kendi iç dinamikleri farklıdır ve bir noktadan sonra kazanabileceğiniz paranın da bir üst limiti vardır.

Fenerbahçe özelinde şunu söylemek gerekir ki , Fenerbahçe taraftarı kafayı sıyırdığı zaman günde 1 milyon TL gibi cirolar bırakabilen bir kitle..Yeter ki doğru noktalara , doğru atışlar yapılsın..

Peki bu doğru atışlar ne kadar yapılabiliyor..?

Fenerium’dan aldığınız kupa bardağın ilk çayınızı içtiğinizde renginin değişmesine kadar detaylara ineceğimiz yazının öncesinde kendi adıma Fenerium’da gördüğüm en büyük sıkıntıyı dile getirmem gerek..

Türkiye’de sanırım herkesin kabul ettiği bir gerçektir ki ; kulübüne en bağlı taraftar Fenerbahçe taraftarıdır. Bu karşılık beklemeksizin kurulan bağın neticesinde Fenerium’larda ‘ne yaparsak yapalım zaten talep doğacak’ anlayışı benimsenmiş durumda bana göre.

Yapılan ürünler herşeyi geç görüntü olarak hoş değil. İçerisinde sadece Fenerbahçe logosu olması veya slogan bir cümle yazması bir ürünü satmak için yeterli değil.

Slogan cümle demişken hemen açıklık getirelim. ‘Sevdamıza kimse engel olamaz’ diye başlayan ve avaz avaz söylediğimiz mükemmel bir tezahuratımız var. O tezahuratın , o güzel sözlerin , o harika sloganın hakkını veren t-shirt bu mudur allah aşkına..?

Ve bu t-shirt 34.95 TL. İşte bu yazı bu ve buna benzer örneklerle devam edecek.

Şimdi bu t-shirt’ün bilmediğim ama tahmin ettiğim hikayesine geçelim. Bu kadar güzel bir slogan elbette kullanılmalıydı. Ama şimdi bu öyle bir ürün ki ‘ abim artan düz laci kaç t-shirt var..?Heh tamam Times New Roman , 72 fontta daya abi sloganı , mahkemeden önce hazır olsun ‘

Elbette burada işi hikayeleştirdim ama dialoglar böyle olmasa da şu ürünün karşılığı buna benzer bir mantıktır kimse kusura bakmasın.

Yazıya başlamadan önce twitter’dan da fikirler aldım..O kadar çok şikayet var ki hepsine tek tek girersem yazı bitmez cidden..Belli başlıklardan devam edelim..

Ürünlerin bana göre %80’i stil ve tarz olarak çok kötü. Ama belki de bu benim zevksizliğimden ötürüdür o yüzden bu kişisel görüşü çok ön planda tutmuyorum ancak fiyat politikası tam bir rezalet..

Bakın mesela bu..Ben giymem , başkası giyer ona diyecek hiçbirşey yok elbette ancak buna 70 TL verilir mi..?

Bunun da fiyatını falan geç , bordo mavi abi bu..Ne işi var bunun burada..?

Bu tip verilecek çok örnek var. 160 TL’ye mont var mesela..Olacak iş değil..Efsane formamıza aşığız resmen ama 80 TL fiyat çekiliyor. Efsane formadan az kar et ne olacak..? Bu mantıkla marka mı yönetilir demeyin , o efsane formayı piyasaya çıkartıyorsan 80 TL fiyatlandırma ayıptır,kimse kusura bakmasın.

Ayrıca ürün kalitesi olarak da bu fiyatın yakınından geçmiyor ürünler..İlk yıkamada çeken,rengi atan,pamuklaşan ürünlerden taraftar çok şikayetçi..

Uzun yıllardır taraftarların ‘reklamsız forma’ talebi var.Bunu da neden yapmazlar anlamıyorum. Üstelik bizler reklamsız forma istedikçe , formadaki reklamlar arttı..Artık sırt kısmına ismimizi bile yazamıyoruz..Hepimiz çokomel gibi geziyoruz..Yaz günü kapşonlu giyer olduk , Ülker diye dolaşmayalım diye..

Forma demişken bir iki detay daha..Uzun kollu forma neden yapılmıyor..? Her halısaha oynayanın rüyasıdır uzun kollu forma..Şaka bir yana bu da bir tarzdır ve kendine has bir kitlesi vardır..Neden es geçiliyor..?

Avrupa’da da gördüğümüz üzere takımlar store satışlarını arttırmak adına asli renklerinden farklı renkler kullanarak belli forma ve tasarımlara giriştiler..Bu da tadında kaldığı sürece çok güzel ve getirdiği gelir açısından da önemli bir hamle. Ama bazen tadı kaçıyor.. Fosforlu formalar,her casual üründe kullanılmaya çalışılan mavi-beyaz tonlar , yine günlük hayatta asla giyemeyeceğimiz aşırı fosforlu ve turkuaz tonlar ürün satışlarını bana kalırsa baltalıyor.

Bu da farklı bir konuya itti bizi. Fenerium’larda belki çok fazla ürün var ancak hadi bunu da dışarıya çıkarken giyerim diyebileceğiniz çok az ürün var.Bunun nedeni ya kullanılan renkler ya da aşırı rahatsız edici büyük fontlarda yazılan yazılar veya şekiller..

Bir şuna bakın

Bir de herhangi bir Fenerium t-shirt’üne bakın..Olacak iş mi..?

Sosyal medya’da en az 50 insan bulabilirim size ‘abi emlak bankası forması bulsak da alsak’ diyen. Ben bu yazıda örnekleri Arsenal Store’dan veriyorum Arsenal’e olan sempatimden dolayı.Mesela orda Retro Collection’da JVC reklamlı 1985 yılının formaları satılıyor hala. Bugün Emlak Bankası 8 Rıdvan forması satılsa fena mı olur..? Basit bir örnek yani bu..

Retrolarda çok zayıf olduğumuz gibi , Fenerbahçe efsanelerinin kullanımı sıfırın altında..Lefter için yapılan t-shirt bu mu olmalı allah aşkına..? Bunu tasarlamak ayrı bir ayıp , bunu piyasaya sürmek çok daha ayrı bir ayıp..Bu artık zevk işi değil ayrıca..Ben beğenmem sen beğinirsini yok bunun..Bu açık ve net çok kötü bir ürün. Lefter’in vefatından sonra bu tasarım mı yapılıyor..? Tasarım demek bile ayıp şuna , kusura bakmayın.

Geçen sene Fenerbahçe tarihinin en unutulmaz ve destansı şampiyonluğunu kazandı. Bu sürecin sonunda çıkacak hiçbir sonuç bu duygularımızı zedeleyemeyeceği gibi,o takımın ve Aykut Kocaman’ın saha içerisinde verdiği o unutulmaz mücadeleye asla gölge düşüremeyecek. Fakat ne oyuncularla,ne de Aykut Kocaman ile ilgili bir tane ürünün yok..!

28 gol atan Alex’in , kalesini gole kapatan Volkan’ın , Antep’e atılan golde ortayı yaptığı yere çöküp ağlamaya başlayan Gökhan’ın, her maç ciğerlerini sahada bırakan Emre’nin Mehmet’in hiç mi değeri yok..? Bu oyuncularla ilgili hiç mi ürün çalışması yapılmaz..? Ya Aykut Kocaman..? Bu sorular çok enteresan gerçekten..Yani bunları burada soruyor olmam bile çok saçma..

Sloganlardan bahsetmiştim yazının başlarında.. O kadar güzel sloganlar var ki , en kötü atkı yaparsın yani..Ben şu atkıyı bulabilmek için 10 gün araştırma yaptım..Atkı çok mu güzel..? Değil. Ama şu mesajı verebileceğimiz başka bir alternatifimiz var mı..? Yok.

Haklıyız kazanacağız ! sözü 3 Temmuz’dan beri en büyük sloganlarımızdan biri..Bir tane atkısı,ürünü var mı..? Yok.

Atkıdan girmişken,büyük maçlarda satışa çıkmak üzere maç günü atkıları istiyoruz yıllardır.Şampiyonlar Ligi’nde çeyrek final oynadığımız sene millet Sevilla’dan fazladan aldığı Sevilla-Fenerbahçe maç günü atkılarını burada üç basamaklı rakamlara satıyordu..

Mesela Arsenal Store’u gezerken şu olaya bayıldım.

Bunlar ciddi fiyatlara satılıyor..200 pound..Ama muhteşem. Düşünsenize size hediye olarak Volkan’ın bir maçta giydiği eldiven imzalı ve çerçeveli olarak geliyor. Ne muhteşem bir hediye. Bunu da şöyle yaparsınız , atıyorum Volkan’ın eldiveni 500 tane piyasaya sürersin , 200’ü İstanbul’da olur fiyatı yüksek olur.. Herkesin evinde olacak birşey olmaz ama çok özel bir ürün serisi olur..

Bunun Rıdvan’ını , Aykut’unu , Can Bartu’sunu falan da yaparsın ve çok ciddi talep görür..

Futbol dışı branş ürünlerine de dikkat çekmek lazım..Arsenal gibi sadece futbol kulübü değiliz sonuçta.Ancak diğer branşların da ürün yelpazesi yerlerde..Hani ürün yelpazesi demeyelim gerçi,sonuçta ne kadar talep görebilir ama Fenerbahçe Basketbol ürünü bu mudur..? Fiyatı da bu mudur yani..?

Bunlar her anlamda taraftara yapılan ayıplardır bana kalırsa.

Daha örneklendirebilecek,fikir verilebilecek çok şey var ancak artık kapatalım yavaş yavaş.Son bir iki ufak fikir , Bobblehead veya futbolcu figürleri , stad maketi (ama daha önce çıkan kinder sürpriz oyuncağı gibi değil) , stad gezileri (yedek kulübesine girebilme vs. ) gibi imkanlar kullanılmalı..

Ne yapmalı peki..? Dediğim gibi bana göre en önemli noktalar ;

  1. Düzenlenen ve akla uygun fiyat politikası
  2. Güzel tasarımlar
  3. Maç günleri dışında giyilebilecek ürünlerin artması
  4. Taraftarın istedikleri tarzda ürünler çıkartılması
Bunları da yazının en başından dediğim üzere bu işlerde profesyonel olanlar değil , tribünün dilinden anlayan , Avrupa'da bu işlerin nasıl yürüdüğünü inceleyebilecek isimler yapmalı..Arsenal'e Henry döndü 2 aylığına Arsenal Store'un yapmadığı reklam kalmadı 'Kral Döndü' diye.. Fenerium'un bu interaktif hantallığı da oluşturulacak bir ekiple giderilmeli..

Atladığım birçok detay olmuştur muhakkak ancak umarım okurken çok boğulmadığınız faydalı bir yazı olmuştur ve gerekli yerlere ulaşır.

EKLEMELER

Öncelikle yazıya gösterdiğiniz ilgi için hepinize ayrı ayrı teşekkür ediyorum..

Yazıyı okuyanların yazıya verdiği destek ve paralel düşünceler doğrultusunda birkaç ekleme yapmak durumunda kaldım..Özellikle Twitter'dan inanılmaz sayıda paralel düşünce ve yeni nokta atışları yapıldı..Madem bu konuya ön ayak olduk bu yazı ile o halde eklemeleri de yazının sonuna iliştirelim..

Sosyal medyanın en etkili satış ve pazarlama silahlarından biri halini aldığı bugünlerde Fenerium'un bu alanlarda daha interaktif olabilmesi,hantallığını ortadan kaldırması ve çeşitli kampanyalarla ilgiyi üzerine çekmesini sağlamak gerekiyor. Bunu klasik 'soru soruyoruz,doğru cevabı veren 1,10 ve 100.kişiye x ürünümüz hediye' klişesinden çıkartıp , bu interaktif ortamı taraftarlarla harmanlaması gerekir.

Yapılması hoş olabilecek bir diğer nokta ise , tasarım yarışmaları..Fenerium'un o ay çıkartacağı bir t-shirt,kazak,atkı,şapka,yatak örtüsü vs. vs. ürünlerinden biri için bir yarışma yapılır ve anket sonucu birinci seçilen üründen belli bir miktar yapılır..Tasarım birincisine de değişik ödüller verilebilir ki en büyük ödül takımından bir futbolcuyla tanışması olabilir..

Avrupa'nın belli başkentleri ve Amerika'nın en önemli şehirlerinde yer alan büyük spor marketlerinde belli miktarlarda Fenerbahçe forması olabilse hem kulüp reklamı için hem de orada yaşayan insanlarımız için güzel bir nokta atışı olabilir.

Ayrıyetten yurdışı satışları ile ilgili bir düzenlemeye ihtiyaç var..Gurbette yaşayan Fenerbahçeliler yüksek kargo fiyatlarından şikayetçiler..Bununla ilgili bir çalışma yapılarak orada ki pazarı daha işlek hale getirebiliriz.

Bana göre de çok önemli olan bir konu ise ürünlerin kalıpları ile ilgili..Bazı ürünler (örn:polo t-shirtler,bazı gömlekler ve kazaklar) slim fit olmalı..Klasik fit her ürüne yapılmaz. Daha aktif,şık ve sade ürünlerde slim fit'in kullanılması bu ürünlerin dışarıya da rahatlıkla giyilmesini sağlar.

Özellikle bayan voleybol ve basketbol ile ilgili çok fazla şikayet var. Bu sporlara yönelen genç kardeşlerimizin kendilerini bu takımlara,izledikleri ablalarına aidiyet uyandırabilecekleri bir tane ürün bile yok. Bu çok ciddi bir sorun..Fenerbahçe bayan basketbol ve bayan voleybol'da tarihe geçecek takımlar kurdu fakat bunlarla olan aidiyet bağı sadece çubuklu forma..

Son 3-4 yılda Adidas ve Nike'ın gerek nba şortları gerekse eşofman altları inanılmaz bir patlama yaptı..Bunların model olarak birebir aynısını yap,turkuaz veya fosforlu abuk renkler kullanma ,bi tane cebin altına küçük bir Fenerbahçe logosu iliştir bak bakalım nasıl satıyor..Yine dediğim gibi basketbol şortu..Takımın giydiği şort değil..Biraz tarz biraz daha göz alıcı birşeyler yapılsa çok önemli satışlar yapılabilir.

Yazının eklemeler yapılmayan halini her derdimize kulak vermeye çalışan Ömer Temelli okudu ve beğendi. Bu eklemeler yapıldıktan sonra yazıyı kendisine tekrar ulaştırmaya çalışacağız. Bakalım bu yazı gerekli harekete yardımcı olabilecek mi..Burada şu da önemli , ben bu yazıyı yazdım ve belki bu yazdıklarımın hepsine çözüm bulunacak fakat burada asıl soru ,bir daha ben veya sizlerden biri bu tarz bir yazı yazma gerekliliği duyacak mıyız..? Umarım bu sorunu çözebiliriz..

Tekrardan hepinize ayrı ayrı teşekkür ederim güzel yorumlarınız için..

13 yorum:

dr imperius dedi ki...

Tespitler harika..O kadar eksiklik , hata var ki hepsini dile getirmişin..Bunlara rağmen Fenerium para basıyor..Bi de bu dediklerini yapsa...

royiko dedi ki...

Agzina,diline saglik. Bugun aklimdan bu dusunceler geciyordu. Neden kosa kosa gittigim feneriumdan bos donuyorum? Taraftar olmamiz sirf askimiz adina bu kotu urunleri illa almamizi mi gerektiriyor? Umarim bu sitemlerimizi duyarlar artik.

Adsız dedi ki...

Ustad,oncelikle ugrasmissin ve arastirmissin eline saglik.

Feneriumlar hepimizin ve bu konularla ilgili hepimizin bazi fikirleri vardir anlattiklarinin bircoguna katiliyorum ozellikle klasik penyelere yapilan baskili t-shirt modelleri ve yuksek fiyatlara muhtelif yerlerde 10 TL civari olan bu urunler Fenerium markasi ile 34,50TL civarina satiliyor. Ben fiyat politikasinin yanlis oldugunu dusunmuyorum sadece bu paraya satilan urunlerin daha kaliteli olmasini bekliyorum yani Ralph Lauren kalitesinde bir urunu 20 TL ye satlasinida beklememek gerekli. :)

Birkac ekleme de ben yapayim mesela son yillarda bircok genc yazin NBA sortlari kullaniyor adidas bu urunleri pazara sunuyor ve ciddi kitle aliyor.Biz magazaya gidiyoruz Basketbol ve Voleybol urunleri satilmiyor!

Diger taraftan kupon urunlerin cesitliligi tercihe gore degisir ama bir cok magazada kaliteli urunlerin oldugu gercegini de kabul etmek gerekli. Cunku Fenerium markasi henuz yeni GUCLU marka olan bir kurum musteri kitlesi oturduktan sonra kalitenin yukselecegine eminim.

Ben bugune kadar Sukru Saracoglunda localar dahil butun tribunleri gezdim ama hala gormeyi istedigim bircok yer var, mesela soyunma odalari ve koridorlar dunyada bunlarin ornekleri var Camp Nou,Barnebau gibi stadyumlar belli bir ucret karsiligi gezilebiliyor.

Boyle bir konuya temas ettigin icin bir FenerBahceli tekrar tesekkur ederim.

@BorA_1907_

Lord Ricko Joel dedi ki...

çok yerinde tespitler ama maalesef belki de yapılabilecek tespitin, önerinin çeyreği olur anca bunlar. zamanı değil belki ama bunlar konuşulmalı, gündem oluşturulmalı.

MuL€ dedi ki...

o bordo mavi tshirt nedir hakkatten ya?feneriumun bi yönetim kurulu bişeyi varsa oraya kıllık olsun diye bi trabzonlu girip yapmış gibi.rezalet.oyunculara özel ürünler olmaması benim de çok takıldıgım bi mevzu.fiyat politikasına diyecek yok.çok değil o mont fiyatlarını biraz düzleseler yeminle 1 satılıyosa 3 satılır.keza emlak bankası forması.benim 11 vardı yanlış hatırlamıyorsam boliç giyiyordu.3-4 yıl önce ufaldı diye kuzenlerimden birine verdim şimdi pişmanım ilk pişman oldugum gün ulan fenerium adam olsa eski formaları da satar alırdım direk demiştim çok iyi hatırlıyorum.ama nerdeee.dediğin gibi biz ne fiyat koyarsak koyalım ürünün kalitesi farketmez böyle bağlı taraftar varken illa satılır zihniyetinin tedavi edilmesi lazım.eline sağlık.

Adsız dedi ki...

Kesinlikle katılıyorum.

Çoğunlukla Fenerbahçe sevgisi dışında pek bir motivasyon olmuyor Fenerium ürünlerini alırken. Bu da işi sevginin sömürülmesi boyutuna getiriyor. İnanın, 10 tane yeni mezun tasarım öğrencisi ile bile bu sorun büyük ölçüde aşılabilir.

Bu arada yukarıda değinilmiş ama ben de tekrar etmek istiyorum.

Bu kulübün bir çok başarılı branşı var. Tarihimizin belkide en iyi spor takımına bu dönemde sahibiz. Kadın basketbol ve voleybol takımlarından bahsediyorum.

Yazık yani...Daha sonra neden bu branşlara ilgi az diye yakınıyoruz.

12 yaşında bir çocuk kendini bu takımlara nasıl daha yakın hissedecek kendi spor ürünlerimizde biz yeterince ilgi göstermezsek?

Bu arada sanki Fenerium daha iyiydi eskiden diye hatırlıyorum. Sebep ne olursa olsun belli bir kalite düşüşü var.

Fiyatlandırma politikası daha iyi ele alınabilir ama esas mesele kalite.

100.yıl saatleri vardı. Son derece şahane saatlerdi.

Daha keyifli ve kaliteli ürünler yapmak çok zor olmasa gerek.

Umarım 2012 ile beraber bu işe bir seviye atlatabiliriz.

Not:

2010-2011 sezonu artık bizim için çok önemli bir hal aldı.
Bunu bizler yaşadık ve henüz güncel. Ama dediğiniz gibi Fenerium bu işe el atıp bunu ölümsüzleştirirse çok yerinde bir hareket olacak.

Not 2:

Ve evet. Efsane sporcularımızı daha iyi onore edebiliriz Fenerium'la. Etmeliyiz de...İngiltere'de bir çok örneği var bunun. Çok zor olmasa gerek.

Adsız dedi ki...

tebrik ediyorum çok güzel gözlemler.mutlaka yöneticilere ulaşıp önerilerinden bazılarını uygulamamız lazım.

ican dedi ki...

harika tespitlerle dolu, mükemmel bir yazı olmuş. bence Abdullah Kigili bey'e bir an önce ulaşılıp bunları göstermek gerekir diye düşünüyorum, gerekeni yapmak için uğraşacaktır.

mustafa arslan dedi ki...

Walla ne deyim. Ağzına, beynine sağlık. T-Shirt üstüne fotoğraf baskısı yapmaksa mesela taraftar onu kendide yaptırır. Ha bi de formadaki Ülker yazısına söyleyecek sözüm yok

Adsız dedi ki...

Öncelikle belirtmeliyim ki çok güzel bir yazı olmuş.Bir diğer problem de bayanlara yönelik ürünlerin çeşitliliği.Baktığımızda günlük hayatta kullanılabilecek,elle tutulur çok az ürün var.Umarım bu yazı dikkate atılır ve markamız daha etkin kullanılır.

Adsız dedi ki...

Arkadaşım seni kutluyorum, tek kelimesini ayırmadan altına imzamı atıyorum. Fenerbahçe'nin büyüklüğüne bakınız ki bu ürün kalitesi ve bu zevksizliklere rağmen satış rekorları kırıyor. Ama işte tehlike de tam burda başlıyor, nereye kadar!

murat dedi ki...

ozellikle gunluk kiyafetler konusuna katiliyorum. Fenerium'a harcayabilecegim paranin cok azi Fenerium'a gidiyor. gidip Boyner'e falan para vermek istemiyorum.

gunluk kiyafet konusunda, degisik renkler ve tasarimlarla (ki bizim tasarlamamiza gerek yok, baska markalari uzerine logo koyarak Fenerium'lar satabilir) ciro rahatlikla katlanir.

Bunu Fenerium mudurune ayak ustu soyledim, 'cizgimizin disina cikamayiz' dedi. bence bu yanlis bi dusunce. Ben siyah agirlikli giyiniyorum. Eger istedigimi Fenerium'dan bulursam ordan alirim. niye baska bi yere gideyim? Fenerium'un gunluk kiyafetler kisminda renk takintisi olmamali ve cesit artirilmali. Boyner ornek alinmali diyorum.

servis dedi ki...

sitenizdeki yazılar ve makaleleri sürekli takip ediyorum, Html tasarım olarak işlerinizde kolaylıklar dilerim.